navigatie Inhoud activiteiten in Oostenrijk

Weense koffiehuizen

De inwoners van Wenen zeggen dat ze in 1683, toen de Turken zich na een vruchteloze belegering terugtrokken, zakken met koffiebonen buitgemaakt hebben. Maar een spion aan het keizerlijk hof heeft er pas goed voor gezorgd dat ze de smaak te pakken kregen: hij werd geboren in Istanbul en opende in 1685 het eerste Weense koffiehuis.

Café Korb in Wenen © Österreich Werbung/Lammerhuber
Meer dan 300 jaar later is het 'Kaffeehaus' een instituut dat met geen enkel ander in de wereld te vergelijken is: de inwoners van Wenen hebben het koffiedrinken tot cultuur verheven en uitgebouwd tot een allesomvattend levensgevoel. Het Weense koffiehuis verwent u al bij het binnenkomen met zijn intieme afmetingen. Rond de marmeren tafels staan pluchen banken, Thonet-stoelen glijden over het parket en spiegels reflecteren zacht het gedempte licht. Veel koffiehuizen zijn ingericht met echte pronkstukken. Versleten en donker van ouderdom geven zij het koffiehuis zijn belangrijkste ingrediënt: sfeer. 

Uw bestelling is uw toegangskaartje
U neemt plaats in een tijd die afgesneden is van het dagelijks rumoer. Het toegangskaartje is, al generaties lang, een kop koffie. Nadat u besloten hebt wat u zult nemen, een espresso, een cappuccino, een glas koffie met slagroom of een melange – en dat zijn maar een paar van de specialiteiten – doet u op uw gemak wat u het liefst doet: één van de vele kranten inkijken die er voor de clientèle beschikbaar zijn, een zelf meegebracht boek lezen, via gratis WLAN over het internet surfen, over van alles en nog wat discussiëren of een zakelijk gesprek voeren. In sommige koffiehuizen staan kaart- en biljarttafels uit de tijd dat Oostenrijk nog een monarchie was, om u tot een spelletje te verleiden.Hier gebeurt het allemaal, iedereen speelt hier zijn rol. Het Weense koffiehuis is een soort verlengde van de huiskamer, waar je niet thuis en toch niet buiten bent. Het is ideaal voor mensen die gezelschap willen bij het alleen-zijn. Het is een toneel dat een huiselijke sfeer biedt. Men is zich ervan bewust, deel uit te maken van een grote, creatieve, ontspannen traditie en houdt daarvan, omdat men hem zelf steeds weer opnieuw vorm geeft. 

Rond 1900 maakte een schrijverskring geschiedenis als koffiehuisschrijvers: ze gebruikten het koffiehuis niet alleen om elkaar te ontmoeten, maar maakten er ook hun werkplek van. Eén van hen, Peter Altenberg, zette zijn stamcafé zelfs op zijn visitekaartje – als woonadres en postadres. Daarom heeft Café Central een monument voor hem opgericht. Voordat de schrijvers dat deden, hadden de componisten het koffiehuis al ontdekt: Johann Strauß, zowel vader als zoon, lieten hun nieuwe werken eerst daar horen – en ook Mozart en Beethoven hebben hun stukken populair gemaakt in het koffiehuis. 

Het programma draait om verwennen
De service in het Weense koffiehuis is heel bijzonder: alleen al de openingstijden, van 's morgens vroeg tot middernacht, zijn verbazingwekkend. Maar ook het personeel, bijna altijd kelners, die aangesproken worden met 'Herr Ober' en dan op de bestelling reageren met woordgrappen en Weense charme. En niet te vergeten de aangename zitgelegenheden en uiteraard de hapjes, zoet of hartig, die een langer verblijf in een koffiehuis zo weldadig en zo prettig maken. Naast de dagschotels zijn worstjes met mosterd of belegde broodjes klassiek, maar de winnaar is toch wel de krant met ontbijt. 

Bovendien vormen deeggerechten een bijzonder aantrekkelijk element van elk koffiehuis. Ze worden bijna altijd zelf gemaakt, vaak naar zorgvuldig geheim gehouden eigen recepten: de 'Sperl-Schnitte' van Café Sperl is zo'n lekkernij, of het eigengemaakte gebak in Café Alt-Wien. Café Korb, dat vandaag de dag nog steeds gewaardeerd wordt om zijn originele inrichting in de stijl van de jaren '50, serveert de beste appelstrudel van de stad. Maar bij Café Hawelka – met een jugendstilinrichting die door de dikke laag patina nauwelijks meer te onderscheiden is – brengt zijn specialiteit, de felbegeerde 'Buchteln mit Powidl', alleen om 22.00 uur warm op tafel. En meteen daarna zijn ze op. 

Waarom de inwoners van Wenen ook naar het koffiehuis gaan – om te ontspannen, voor het gezelschap, om op krachten te komen, om te lezen, te spelen, te handelen, of om te zien en gezien te worden – ze beleven er altijd voordeel aan: het koffiehuis is een levenselixer – hoe langer je blijft, hoe beter het werkt.

'WIENER KAFFEEHAUS' -KLASSIEKERS – een selectie

Café Hawelka
Café Landtmann
Café Sacher
Café Central im Palais Ferstel
Café Goldegg
Café Sperl
Café Dommayer
Café Korb

Nog meer 'Wiener Kaffeehäuser'