Nawigacja Treść Rekreacja w Austrii

Bal w Operze Wiedeńskiej

W losach wiedeńskiego Balu w Operze odbijają się dzieje całego narodu. Dziś jego gośćmi są głowy państw, celebryci i ci, którym udało się kupić bilet, co niestety nie jest takie proste.

 © WienTourismus / MAXUM
Początki
Jego Wysokość nie był tego dnia łaskawy. Cesarz Franciszek Józef rozpatrzył prośbę artystów c. k. Dworskiego Teatru Operowego odmownie. Chcieli oni uczcić zabawą taneczną ukończenie w 1869 r. budowy wspaniałego gmachu opery przy Ringu. Byłaby to pierwsza taka feta w nowej Operze. Tego roku „Bal w Operze Dworskiej“ odbył się w zatem w również nowo wybudowanym budynku Musikverein. Budynku nie mniej okazałym, w którym po dziś dzień Filharmonicy Wiedeńscy dają swe koncerty – a obecnie wydają także swój własny bal.

Zezwolenie Jego Wysokości na zorganizowanie balu w nowym gmachu Opery zostało wydane dopiero w 1877 r., ale pod jednym warunkiem: żadnych tańców! Jednakże Wiedeńczycy nie zamierzali tym razem słuchać Cesarza.

Gazeta „Wiener Fremdenblatt“ donosiła:
„(…) na początku szło ciężko, ale wiedeńska krew i odwaga zwyciężyły, (…) po północy odbył się pierwszy prawdziwy taniec w sali reprezentacyjnej naszej Opery.”

Zwycięstwo!

Wiedeńska „pasja taneczna“ odniosła zwycięstwo. Po legendarnych tańcach w czasie Kongresu Wiedeńskiego w latach 1814/15 bakcyl ten rozprzestrzenił się w szerokich kręgach. Liczba balów organizowanych przez artystów, także tych w salach redutowych cesarskiego Hofburgu, znacznie się zwiększyła. Walce Johanna Straussa stały się tak znane, że w 1835 r. otrzymał on urząd dyrektora balów na wiedeńskim dworze. Jego noszący to samo imię syn zyskał jeszcze większą popularność niż ojciec: wiedeńczycy nazwali go „królem walca“. W 1867 r. stworzył swój największy hit – walc „Nad pięknym modrym Dunajem”, który stał się tajemnym austriackim hymnem państwowym, a którego także dzisiaj nie może zabraknąć na żadnym z wiedeńskich balów.

Krótka przerwa

Upadek monarchii habsburskiej w 1918 r. tylko na krótki czas wstrzymał imperialne Bale w Operze. Już trzy lata później zabrzmiał tu okrzyk „Alles Walzer!“ (Wszyscy do walca!). Dopiero Hitler zlikwidował narodowe święto zwane od 1935 r. „Balem w Operze Wiedeńskiej”. Po II wojnie światowej w lutym 1956 r. Bal w Operze mógł kontynuować swą tradycję w odbudowanej Operze Państwowej (Staatsoper). Od tej pory Bal w Operze jest co roku aktem państwowym: Rada Ministrów na mocy uchwały podniosła to wydarzenie do rangi oficjalnego „Balu Republiki”.

Bal w Operze dziś
Jest tak, jak za czasów cesarza Franciszka Józefa: wśród dźwięków fanfar ukazują się w środkowej loży Opery przyozdobieni wszystkimi orderami głowa państwa i austriacki rząd. Dokładnie w tym miejscu, które niegdyś było zarezerwowane dla cesarza. 5.000 uczestników balu – damy w sukniach wieczorowych, panowie wyłącznie we frakach, na stojąco słucha austriackiego hymnu państwowego i hymnu Europy.

W bajkowej scenerii
Sceneria Balu w Operze jest wyjątkowa. Na bogato ozdobionych schodach i w foyer Opery Państwowej ustawiane są setki palm i krzewów bzu. Sala balowa jest ozdobiona tysiącami kwiatów. Trudno uwierzyć, że dwa wieczory wcześniej odbywało się tu jeszcze przedstawienie operowe. Kiedy tylko kurtyna opadła, ponad 300 rzemieślników rozpoczęło przebudowę. Miejsca siedzące na parterze zostały zdemontowane. Ponad kanałem orkiestry na wysokości sceny rozłożono parkiet do tańca. W miejscu kulis sceny powstają trzypiętrowe loże, tak aby stworzyć symetrię w stosunku do lóż położonych na widowni. W ciągu trzynastu godzin powstaje harmonijna i jednolita, odświętnie lśniąca złotem sala balowa.

Oddzwięk

Bal w Operze niewątpliwie należy do najbardziej znanych i eleganckich balów na świecie. Telewizyjne transmisje na żywo zwiększyły jeszcze jego popularność. Jest on stale kopiowany: od Istambułu przez Tokio do San Francisco. Ale tylko w Pradze i w Budapeszcie rzeczywiście odbywa się on w operze. Dawne więzi z czasów c.k. monarchii są widoczne nawet w tej sferze. O ile inne wiedeńskie wytworne bale nie mają tak szerokiego oddźwięku międzynarodowego, każdy z nich posiada swój własny profil o ponad stuletniej tradycji.

www.wiener-staatsoper.at

Harmonogram największych wiedeńskich balów w Wiedniu w 2012 r.:
Pełny harmonogram balów na stronie www.wien.info