
Mahler był ogromnie utalentowanym dzieckiem. Już jako sześciolatek udzielał lekcji muzyki i w wieku piętnastu lat poszedł do konserwatorium do Wiednia. Jak tylko skończył 20 lat, rozpoczął swoją bezprecedensową karierę jako dyrygent i kierownik opery. Jego droga wiodła przez Lublanę, Kassel, Pragę, Lipsk, Budapeszt i Hamburg, by zakończyć się w Operze Wiedeńskiej.
Na okres lat wiedeńskich (1897-1907) przypadło apogeum jego kariery. Mahler przeprowadził rewolucyjne reformy w tradycyjnej organizacji opery: zrobił porządek z przestarzałymi dekoracjami oraz sztywną grą śpiewaczy, połączył scenografię, akcję i muzykę w dramatyczną całość. Zmiany, które przeprowadził stanowiły początek nowoczesnych inscenizacji operowych.
W Wiedniu jednak spełniły się też osobiste marzenia Mahlera. Przyjął tam chrzest, przeszedł na katolicyzm, między z obawy przed szerzącym się antysemityzmem. W marcu 1902 ożenił się z Almą Schindler, którą darzył ogomnym, pełnym namiętności uczuciem. Ona sama była zafascynowana jego osobowością i talentem dyrygenta. Choć sama była artystką i wyrosła w kręgu Gustava Klimta i Maxa Klingera, Mahler oczekiwał od niej poświęcenia się roli jego żony i matki jego dzieci. Pochłonięty pracą i komponowaniem muzyki Mahler nie miał nazbyt silnego związku z żoną i dwoma córkami, Marią Anną (ur. 1902) i Anną Justine (ur. 1904), czego nie zmieniła też tragiczna śmierć starszego dziecka.
W 1908 roku Mahler przeniósł się do Matropolitan Opera w Nowym Jorku, wrócił jednak do Wiednia, gdzie zmarł 18 maja 1911 roku. Alma Mahler odegrała potem ważną rolę w kręgach kulturalnych jako prowadząca salon artystyczny. Po śmierci pierwszego męża poślubiła architekta Waltera Gropiusa, zaś trzecim jej mężem został poeta Franz Werfel. Mimo to do końca życia znana była jako „Wdowa po Gustavie Mahlerze”.