Angelika Kauffmann
Na tropie artysty
„Cały świat oszalał na punkcie Angeliki!“
Gdy utalentowana malarka Angelika Kauffmann założyła atelier w Londynie, miała zaledwie dwadzieścia kilka lat – i szybko cały świat wpadał w „angelikomanię”.
Tak jak ojciec Mozarta rozpoznał talent syna, tak ojciec Angeliki – sam malarz – wcześnie odkrył jej zdolności i wspierał ją od najmłodszych lat. Już jako 16-latka Angelika Kauffmann malowała freski w kościele w Schwarzenbergu w Bregenzerwaldzie – wiosce rodzinnej ojca i miejscu, które zawsze uważała za swój dom.
Początki Angeliki Kauffmann
Niekonwencjonalna, zamężna, spłukana
Artystka, którą pokochała londyńska śmietanka towarzyska
Szczególnym powodzeniem cieszyły się portrety Angeliki Kauffmann, doskonale wpisujące się w ówczesne kanony mody. Każdy, kto pragnął liczyć się w towarzystwie, odwiedzał „Miss Angel” i zamawiał u niej swój wizerunek. Pseudonim ten nadał jej sir Joshua Reynolds, prezes Royal Academy, oddając tym samym hołd jej popularności w londyńskich elitach. Dzięki rosnącej sławie Angelika Kauffmann szybko zgromadziła niemały majątek, a jej atelier stało się miejscem spotkań wyższych sfer.
Choć była wykształcona, utalentowana, dobrze sytuowana i pełna wdzięku, w sprawach sercowych brakowało jej doświadczenia. W 1767 roku w Londynie padła ofiarą oszusta matrymonialnego. Zaledwie trzy miesiące po ślubie Angelika Kauffmann była już rozwiedziona – i pozbawiona oszczędności.
Małżeństwo Angeliki Kauffmann
Pionierka swojej epoki
Dopiero wiele lat później Angelika Kauffmann zdecydowała się na ponowne małżeństwo – jej wybrankiem został znacznie starszy malarz Antonio Zucchi. Co warte podkreślenia, Zucchi zrezygnował z własnej kariery artystycznej, by wspierać i zarządzać twórczością swojej utalentowanej i zamożnej żony.
Angelika Kauffmann przez całe życie ceniła sobie niezależność – odrzucała propozycje pracy na dworach książęcych, wybierając zamiast tego zlecenia z całego świata: od carów, cesarzy, papieża, bogatych mieszczan i rodzin bankierskich. Sama decydowała o tematyce i cenie swoich dzieł. Tworzyła w Rzymie, Londynie, Neapolu, Wenecji i Florencji.
Angelika Kauffmann i Goethe
Merchandising z „Miss Angel”
Choć nie każdy mógł sobie pozwolić na oryginały, to przynajmniej ryciny przedstawiające obrazy Angeliki Kauffmann zdobiły niemal każdy nowoczesny dom. Motywy z jej twórczości pojawiały się na porcelanowych talerzach i serwisach aż do XIX wieku, a nawet jeszcze w XX wieku.
Popularność tego rodzaju „merchandisingu” była nierozerwalnie związana z kultem jej barwnej osobowości. Angelika Kauffmann należała do kręgu przyjaciół samego Goethego, który podziwiał ją i nazywał „cudem kobiecości”.
Gdy Angelika Kauffmann zmarła w 1807 roku w Rzymie, pochowano ją z wielką pompą i blaskiem, jak przystało na ikonę swojej epoki.
Słynne portrety Angeliki Kauffmann
Z Bregenzerwaldu do światowej sławy
W XVIII wieku wśród młodych arystokratów i zamożnych mieszczan z całej Europy zapanowała moda na podróże edukacyjne, tzw. „Grand Tour”. Jedną z najchętniej wybieranych pamiątek z takiej wyprawy był portret – a kto mógł sobie na to pozwolić, udawał się do najlepszej portrecistki: Angeliki Kauffmann.
W ten sposób austriacka artystka zaczęła sprzedawać swoje dzieła na całym świecie. Zjawisko „Grand Tour” przyczyniło się również do turystycznego odkrycia Alp. I choć dziś podróż przez austriackie góry wygląda zupełnie inaczej, każdy, kto zachwyca się ich pięknem, podąża śladami malarki Angeliki Kauffmann i jej epoki.
Życie Angeliki Kauffmann - najważniejsze etapy
Angelika Kauffmann przychodzi na świat w Chur w Szwajcarii
Jej ojciec, również malarz, pochodzi ze Schwarzenbergu w regionie Bregenzerwald, matka zaś ze Szwajcarii. Dzieciństwo i młodość Kauffmann spędza w Mediolanie i Como.
W wieku zaledwie 12 lat tworzy swoje pierwsze autoportrety
Przedstawia się jako śpiewaczka. Oprócz talentu malarskiego wykazuje również wyjątkowe zdolności muzyczne.
Po śmierci matki Angelika wraca z ojcem do Schwarzenbergu
Tam ojciec otrzymuje zlecenie na freski do odbudowanego po pożarze kościoła. Angelika maluje cykl trzynastu portretów apostołów.
Podróże po Włoszech
Angelika Kauffmann przebywa w Mediolanie, Modenie i Florencji, gdzie studiuje sztukę antyczną i poznaje dawnych mistrzów.
Accademia Clementina
Zostaje honorowym członkiem Accademia Clementina i kończy naukę we Florencji.
Rzym
Podróżuje do Neapolu i Ischii, a potem mieszka w Rzymie, gdzie portretuje głównie angielskich podróżników.
Londyn
Przenosi się do Londynu, a w 1768 r. zostaje współzałożycielką Royal Academy of Arts. Jej atelier staje się centrum życia towarzyskiego.
Małżeństwa Angeliki Kauffmann i nowe początki
Ożywione dzieła Angeliki Kauffmann
Muzeum Angeliki Kauffmann w Schwarzenbergu
Muzeum Angeliki Kauffmann w Schwarzenbergu przybliża odwiedzającym niezwykłą twórczość tej wybitnej malarki. Zlokalizowane jest w ponad 400-letnim domu wiejskim – Kleberhaus – gdzie prezentowane są jej oryginalne obrazy, rysunki oraz prace tekstylne. Można tam zobaczyć, jak artystka Angelika Kauffmann z Vorarlbergu wpłynęła na sztukę i modę XVIII wieku.
Co szczególnie ciekawe, mimo zastosowania nowoczesnych technologii wystawienniczych, zachowano unikalny charakter historycznego budynku. Muzeum Angeliki Kauffmann łączy sztukę, historię oraz kulturę regionu Bregenzerwald, tworząc niezapomniane doświadczenie dla każdego zwiedzającego.