Książę Eugeniusz
Wiedeński wizjoner kultury
Introduction
Książę Eugeniusz urodził się w Paryżu w 1663 r. jako syn szlachetnej, ale pozbawionej grosza gałęzi włoskiej rodziny Savoy. Marzył o karierze wojskowej. Ze względu na niski wzrost (1,54 m) i wpływ potężnej matki Francja odmówiła przyjęcia go do służby wojskowej.
W wieku 20 lat postanowił uciec - w przebraniu kobiety, jak głosiła plotka. - Cesarz Austrii Leopold I pilnie potrzebował rekrutów wojskowych i powitał księcia z otwartymi ramionami - wyjaśnia Georg Lechner, kurator obchodów 300-lecia austriackiej Galerii Belwederskiej.
Wkrótce potem książę Eugeniusz wykorzystał swoje umiejętności w służbie austriackiej armii - była to decyzja, która ukształtowała jego życie i historię Europy Środkowej.
Dziedzictwo kulturowe księcia Eugeniusza w skrócie
Wzrost do statusu bohatera
Książę zaciągnął się do austriackiego wojska i dzięki swoim umiejętnościom strategicznym szybko awansował. Wkrótce rozeszła się jego sława bohatera, wyruszającego na wojnę w słusznej, zdaniem cesarzy, sprawie - zbawienia chrześcijaństwa w Europie. - W wojnie z muzułmańskimi Osmanami był stylizowany na 'zbawcę Zachodu' , który po półtora wieku wyzwolił część Europy spod tureckiej okupacji - mówi kurator obchodów 300. rocznicy powstania austriackiej Galerii Belweder.
Urząd świeckiego opata, który otrzymał w wieku 15 lat - czyniąc go patronem dwóch opactw w Sabaudii - przyniósł mu fortunę, ale także celibat. Jego roczny dochód wynosił około trzynastu kilogramów złota. Książę Eugeniusz nigdy się nie ożenił, pozostał bezdzietny, a jego życie prywatne do dziś pozostaje dla wielu tajemnicą. Współcześni nazywali go "Marsem bez Wenus", a plotki o jego homoseksualności nie ustawały. Dziś jest celebrowany przez lokalną społeczność gejowską jako jeden z nich i zajmuje centralne miejsce podczas queerowych wycieczek po Wiedniu.
Książę Eugeniusz Sabaudzki jest uważany za jednego z najważniejszych austriackich mecenasów sztuki. Dla własnej chwały - był uważany za ekscentrycznego i żądnego władzy - kazał wznosić nowatorskie rezydencje i pałace, gdzie gromadził kolekcje sztuki i gdzie odbywały się ekstrawaganckie oficjalne rauty, bale i przyjęcia, których nigdy wcześniej nie widziano w rozdartym wojną Wiedniu.
Mały queerowy generał o wielkich wpływach
W przeciwieństwie do życia prywatnego, które utrzymywał w prostocie, jego pragnienie oficjalnego uznania i sławy rosło wraz z sukcesami wojskowymi i rosnącym bogactwem. Coraz częściej obnosił się z władzą.
W ciągu swojego życia zbudował trzy majestatyczne barokowe pałace: letnią rezydencję - Pałac Belwederski, główną rezydencję - Pałac Zimowy (oba znajdują się obecnie w centrum Wiednia) oraz wiejską posiadłość - Schloss Hof - 50 km na wschód od Wiednia. Sumy wydawane na dekorację wnętrz prestiżowych pokoi jego pałaców - z gobelinami, tkaninami, żyrandolami, lustrami i freskami - znacznie przewyższały te wydawane na ich wybudowanie. Ogrody przy pałacach, pełne niezwykłych roślin i z elementami wodnymi, a także menażerie egzotycznych zwierząt dodawały atrakcyjności jego posiadłościom.
Najlepszy przyjaciel księcia
Wydaje się, że najbliżej prywanego życia księcia był jego ukochany oswojony lew. Zwierzęta te symbolizują władzę i siłę - cechy, które książę Eugeniusz uwielbiał i chętnie wykorzystywał do ozdabiania pałaców i herbu. Swojego oswojonego lwa darzył szczególną sympatią.
Związany z końcem: według relacji dzikie zwierzę ryknęło w godzinie śmierci księcia Eugeniusza, jakby wiedziało, że jego przyjaciel umiera.
Dziedzictwo i wpływ księcia
Pomimo swojej ekscentryczności - a może właśnie z jej powodu - wpływ księcia Eugeniusza na świat sztuki jest niekwestionowany. Po jego śmierci Pałac Belweder został w 1777 roku zrewitalizowany przez cesarzową Marię Teresę i odtąd służył jako galeria dla cesarskich zbiorów sztuki, dzięki czemu stał się jednym z pierwszych muzeów na świecie, otwartych dla publiczności.
Trzy wieki później Belweder w Wiedniu nadal stanowi centralną scenę dla sztuki od średniowiecza po sztukę współczesną. Goście odwiedzają stałą wystawę "Schau! The Belvedere Collection from Cranach to Export" z 400 dziełami z 800 lat historii sztuki i zanurzyć się w największej na świecie kolekcji dzieł Gustava Klimta z kultowym "Pocałunkiem".
Pałac Belweder i jego ogrody
Podróż w czasie do epoki księcia Eugeniusza: odkryj Dolny Belweder - główną rezydencję księcia Eugeniusza w miesiącach letnich - oraz Górny Belweder, gdzie niegdyś odbywały się wspaniałe bale i przyjęcia poza murami miasta.
Oprócz wystaw w Muzeach Belwederu warto również zapoznać się z architektonicznymi atrakcjami z epoki: od wielkich schodów po Salę Marmurową i Złoty Gabinet.
Pragnący relaksu na świeżym powietrzu chętnie spacerują po francuskich ogrodach. Regularnie wystawiane są tu także rzeźby współczesnych artystów.
Wskazówka: podziwiaj panoramiczny widok, znany jako widok Canaletto, na historyczne centrum Wiednia, które jest wpisane na listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.
Od Prinz-Eugen-Straße do Heldenplatz
Pałac Zimowy
Idąc wzdłuż Prinz-Eugen-Straße w kierunku centrum miasta, mijasz najpierw ogród Belwederu, następnie Schwarzenbergplatz i przeciąwszy wiedeńską Ringstraße, docierasz do pierwszej dzielnicy. Tam, po kilkuset metrach, docierasz do Pałacu Zimowego księcia Eugeniusza przy Himmelpfortgasse 8.
Obecnie budynek mieści Federalne Ministerstwo Finansów i nie jest już dostępny dla zwiedzających. Barokowa fasada, bogaty portal i wąskie, kręte uliczki wiedeńskiej starówki dają nam wgląd w przeszłość.
Kaplica Księcia Eugeniusza w katedrze św. Szczepana w Wiedniu
Zaledwie dziesięć minut spacerem od Pałacu Zimowego księcia Eugeniusza znajduje się Katedra św. Szczepana. Wiedeński punkt orientacyjny jest miejscem spoczynku wielu Habsburgów i wiedeńskich kardynałów.
Grobowiec księcia Eugeniusza zdobi piramida, rzeźby z brązu i płaskorzeźba przedstawiająca jedną z jego najważniejszych bitew. Mała kaplica księcia Eugeniusza znajduje się na poziomie gruntu po lewej stronie nawy.
Pomnik księcia Eugeniusza
Wykonany z brązu konny pomnik księcia Eugeniusza znajduje się na wiedeńskim Heldenplatz przed Hofburgiem - zaledwie dziesięć minut spacerem od katedry św. Szczepana. Pomnik został odsłonięty przez cesarza Franciszka Józefa I w 1865 roku z okazji 203. urodzin księcia Eugeniusza.
Upamiętnia on jego wybitne osiągnięcia wojskowe. Różne napisy na podstawie pomnika dokumentują jego najważniejsze bitwy i osiągnięcia jako dowódcy wojskowego.