Two women wearing hats at snowy Christmas market, lit wooden huts and evergreen tree in snow.

Kersttijd in Oostenrijk
Christkindlmärkte en kersttradities ontdekken

Advent in Oostenrijk staat voor voorpret: op de Christkindlmärkte ruikt het naar Punsch, thuis naar vers gebakken koekjes. Zo begint de kersttijd.

In Oostenrijk begint met de eerste adventszondag de voorbereiding op Kerstmis. Op elk van de vier adventszondagen gaat er een extra kaars op de adventskrans branden. Vooral kinderen tellen met een adventskalender de dagen af tot kerstavond.

In veel gezinnen hoort samen kerstkoekjes bakken bij de adventstijd. Traditionele recepten gaan vaak van generatie op generatie over. Ook de Christkindlmärkte horen er vast bij en zijn een mooie gelegenheid om samen tijd door te brengen. 

De kersttijd wordt daarnaast gekenmerkt door kerstgebruiken die per regio verschillen. Denk aan het bezoek van Sint-Nicolaas, Krampusläufe en het Räuchern (uitroken met wierook) in de Rauhnächte. Welke tradities gezinnen in ere houden, verschilt per regio. Sommige gebruiken gaan eeuwen terug en worden nog altijd doorgegeven.

Negen Christkindlmärkte uit negen deelstaten

Kerstkoekjes en adventsrecepten

Kerstgebruiken en tradities in Oostenrijk

Negen plekken met winters uitzicht over dorpen en steden

Het verhaal van het kerstlied

“Stille Nacht! Heilige Nacht!”

Op 24 december 1818 klonk “Stille Nacht! Heilige Nacht!” voor het eerst in Oberndorf bei Salzburg. Priester Joseph Mohr had de tekst al in 1816 in Mariapfarr geschreven. Twee jaar later componeerde onderwijzer en organist Franz Xaver Gruber de melodie. Samen voerden ze het lied op kerstavond in Oberndorf uit. 

Vanuit Salzburg verspreidde het kerstlied zich via Tirol over de wereld. Waarschijnlijk bracht orgelbouwer Carl Mauracher het lied naar het Zillertal. Van daaruit namen de zangersfamilies Rainer en Strasser het op hun reizen mee tot ver over de Oostenrijkse grenzen. 

Ook andere plaatsen zijn nauw verbonden met de geschiedenis van het lied: Joseph Mohr werd in 1792 in Salzburg geboren, Franz Xaver Gruber kwam uit Hochburg-Ach in Oberösterreich en werkte later in Hallein. Daar legde hij in 1854 in de “Authentische Veranlassung” het ontstaan van het lied en zijn auteurschap op papier vast. 

Tegenwoordig herinneren de Stille Nacht-kapel en het museum in Oberndorf aan de eerste uitvoering. Andere plekken om te bezoeken zijn het Pfarr-, Wallfahrts- und Stille Nacht Museum in Mariapfarr en het historische schoolgebouw in Arnsdorf, waar Gruber onderwijzer en organist was. 

Veelgestelde vragen

De adventstijd begint in Oostenrijk op de eerste adventszondag en duurt tot kerstavond. Veel Christkindlmärkte gaan al half november open. Events zoals Kripperlschauen en Adventsingen begeleiden de aanloop naar Kerstmis in heel Oostenrijk.

Typische kerstgebruiken in Oostenrijk zijn de adventskrans en de adventskalender. Daarnaast worden er kerstkoekjes gebakken en kerstbomen en kerststallen opgezet. In veel regio's zijn er bovendien Krampus- en Perchtenläufe, Adventsingen en Kripperlschauen. De gebruiken verschillen per regio en worden op veel plaatsen nog altijd in ere gehouden.

In Oostenrijk wordt Kerstmis traditioneel op 24 december, kerstavond (Heiliger Abend), met het gezin gevierd. Veel gezinnen versieren de kerstboom, zingen kerstliederen en geven elkaar cadeaus. Volgens de traditie brengt het Christkind de cadeaus.

Het verhaal van het kerstlied “Stille Nacht! Heilige Nacht!” kun je op verschillende plekken in Oostenrijk ontdekken. In Oberndorf bei Salzburg herinneren de Stille Nacht-kapel en het museum aan de eerste uitvoering in 1818. Andere plekken zijn Mariapfarr, waar Joseph Mohr in 1816 de tekst schreef, en Arnsdorf, waar Franz Xaver Gruber onderwijzer en organist was.

Misschien ook interessant voor jou

Ontdek het beste van Oostenrijk

Abbonneer je nu op onze nieusbrief voor exclusieve aanbiedingen en tips:

  • Insider tips voor jouw volgende vakantie

  • Culinaire hoogtepunten en recepten

  • Unieke evenementen

  • Actueel reisaanbod en specials